ماهی سی باس یا باراموندی (Barramundi) یکی از مهمترین گونههای خوراکی آب شور در دنیاست. باراموندی به دلیل ارزش غذایی بالا (69 درصد بیشتر از سایر ماهیان خوراکی آب شور) و طعم مطبوع، بازار فروش بسیار خوبی در استرالیا، تایلند، فیلیپین و هند دارد. صید و پرورش این ماهی طی سالیان اخیر در ایران هم مورد توجه قرار گرفته است. یکی از روشهای سرمایهگذاری در این حوزه، پرورش ماهی سی بس در استخر خاکی است.
ماهی باراموندی این ظرفیت را دارد که به سرعت جای خود را در سبد غذایی خانوادههای ایرانی باز کند. با توجه به اینکه سی بس غنی از امگا 3 و سایر ویتامین هاست و نسبت به برخی از ماهی ها ارزش غذایی بیشتری دارد، افراد به پرورش این ماهی گرایش پیدا کرده اند.
اگر علاقهمند هستید درباره نحوه پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی اطلاعات کسب کنید، ادامه این مطلب را از دست ندهید. در این مقاله اطلاعات دقیقی را درباره مزایا و معایب کشت سی باس در استخر خاکی، مراحل انجام این کار و همچنین بازدهی سرمایهگذاری روی پرورش ماهی باراموندی ارائه خواهیم کرد.

مزایا و معایب پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی
سی باس دریایی یکی از گونههای گوشت خوار مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری آسیا و استرالیا است. طول دوره رشد این ماهی بین 45 تا 50 روز است و بهترین محل برای پرورش آن، آب دریاست. ولی در صورت شبیه سازی اکوسیستم زندگی، بچه ماهی سی بس زامیتوان در استخرهای خاکی هم را پرورش داد.
مزایای کشت سی بس دریایی در استخرهای خاکی:
- هزینههای پایین احداث و نگهداری استخرهای خاکی
- قابلیت اجرا در سایزهای کوچک و متوسط
- امکان احداث استخرهای خاکی در مناطق مختلف آب و هوایی
- آسانتر بودن فرآیند تعویض آب و تنظیم دما، شوری، کیفیت و pH آب در این استخرها
- با توجه به ارزش غذایی بینظیر ماهی سی بس و بازار کم رقابت پرورش و فروش این ماهی در ایران، احداث استخرهای خاکی کشت سی بس ظرفیت درآمدزایی و سوددهی بسیار خوبی خواهد داشت
- میتوانید علاوه بر ایران، روی صادرات این ماهی به کشورهای همسایه هم سرمایهگذاری کنید
معایب کشت ماهی باراموندی در استخرهای خاکی:
- راه اندازی و مدیریت استخرهای خاکی سایز بزرگ هزینههای بالایی دارد
- در صورتی که استخر دچار خرابی و نشت شود، احتمال تلف شدن ماهیها بیشتر از سایر استخرها است
- کنترل آیتمهای زیست محیطی و اکوسیستم سالم برای زندگی ماهی در استخرهای خاکی نیاز به دقت و توجه بالایی دارد
- حمل و انتقال بچه ماهیهای سی بس به شهرها و کشورهای مجاور نیاز به سیستم حمل ماهی اصولی و قوی دارد
در کنار تمام دشواریهای گشت سی بس در استخرهای خاکی، با توجه به هزینههای کم راه اندازی استخرها و مزایای آن، همچنان پرورش این گونه خاص در ایران ارزش سرمایهگذاری دارد. در بخشهای بعدی مراحل شروع این کار را قدم به قدم توضیح میدهیم.

خاک مناسب استخر پرورش بچه ماهی سی بس
اولین قدم برای پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی، تهیه خاک مناسب است. خاک مناسب برای استخر باید از نظر سیستماتیک و فیزیولوژیک با اکوسیستم ماهی سی بس متناسب باشد. آب شور، توانایی زیادی در حذف املاح و مواد شیمیایی خاک دارد، به همین دلیل بیشتر احتمال دارد که املاح و مواد اصلی خاک ته نشست شود و در کف استخر تجمع کند.
در نتیجه باید خاکی را انتخاب کنید که از نظر pH، عناصر معدنی، فلزات سنگین، عناصر معدنی و قابلیت انحلال در آب شباهت زیادی با آب دریا داشته باشد. به این ترتیب خاک از نظر بیولوژی و فیزیولوژی برای تولید مثل ماهی سی بس و رشد بچه ماهیها ایده آل خواهد شد و میزان کل برداشت ماهیها و درصد بازماندگی آنها بالاتر خواهد رفت.
محل مناسب برای احداث استخر پرورش ماهی سی باس
در قدم بعدی باید محل مناسبی را برای پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی انتخاب کنیم. در احداث استخرهای خاکی کشت ماهی باراموندی باید کیفیت زمین، کانالهای آبرسانی و تخلیه و تصفیه استخر را در نظر گرفت. زمینی که برای احداث استخر انتخاب میکنید، باید شرایط زیر را داشتهباشد:
- شیب زمین بین 0 تا 20 درصد باشد تا هزینههای خاک برداری و احداث استخر به حداقل برسد
- محل احداث استخر به دریاچه، رودخانه یا منابع آبگیری غنی (چاه، چشمه و…) نزدیک باشد
- استخرها از زمینهای کشاورزی دور باشند تا در معرض آلوده شدن با آب و سموم کشاورزی قرار نداشته باشند
- نزدیک مناطق سیل خیز و سیلابی نباشد
بعد از اینکه زیر ساختهای لازم برای احداث استخر فراهم شد، میتوانید پرورش ماهی سی باس را مطابق مراحلی که در بخش بعدی توضیح میدهیم، شروع کنید.

مراحل پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی
برای پرورش ماهی سی بس باید مراحل آماده سازی و بسترسازی استخر، آبگیری و تنظیم اکوسیستم استخر خاکی را انجام دهیم. بعد از ذخیره سازی بچه ماهیها در استخر، مراحل بعدی تغذیه و نظارت بر روند پرورش ماهیها است که در ادامه بیشتر توضیح میدهیم.
1. آماده سازی و بسترسازی استخر
اولین مرحله از پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی، آماده سازی استخر است. در این مرحله کف استخر باید کاملاً خشک و ضدعفونی شود تا هیچ آثار از خاک یا لجن کف آن نباشد. معمولاً این کار با آهک پاشی انجام میشود. آهک کفر استخر، علاوه بر ضدعفونی کردن خاک، از رویش گیاهان در بستر و کنارههای استخر هم جلوگیری میکند.
در بحث پرورش ماهی سی بس استرالیایی، کود پایه استخر هم نیاز هست. کود پایه که منشأ حیوانی دارد، برای تولید ریز مغذیهای مورد نیاز استخرهای نرسری (بچه ماهی) ضروری است.
2. آبگیری استخر خاکی
فرآیند آبگیری یکی از مهمترین مراحل آماده سازی استخر است. در این مرحله آب از مسیر فیلتر شده وارد استخرها میشود. آب باید از نظر منابع مورد نیاز ماهیها مانند املاح معدنی، نمک و فسفر غنی سازی شده و در عین حال نسبت به سموم فسفره مانند تریکلروفن و مازوتن ایزوله شود. با توجه به حساسیت بالای بچه ماهیها به غلظت املاح و سموم آب، این مرحله با دقت بالایی انجام شود. معمولاً 10 الی 15 قبل از انتقال بچه ماهیها، آبگیری استخر انجام میشود.
3. تنظیم اکوسیستم استخر
در مرحله بعدی، باید اکوسیستم استخر از نظر شوری آب مطلوب برای ماهی سی بس در فاز بچه ماهی یا ماهی بالغ، میزان قلیایی بودن آب، اکسیژن رسانی، تنظیم دمای آب و… متناسب با فیزیولوژی بدن و سن ماهی تنظیم شود.
4. ذخیره سازی ماهیها
پس از آبگیری و تنظیم اکوسیستم استخر، نوبت به ذخیره سازی ماهیها میرسد. این کار در دو فاز نرسری و پرورش ماهی بالغ انجام میشود. در فاز نرسری، بچه ماهیها به مدت 45 تا 50 روز برای رسیدن به وزن مطلوب در استخرهای مخصوص نرسری نگهداری میشوند. تنظیم شرایط محیطی و تغذیه استخرهای خاکی نرسری، دقیقاً مطابق با نیاز فیزیولوژیک بچه ماهیهای سی بس انجام میشود.
فاز دوم، نگهداری ماهیهای بالغ است. معمولاً فضای این نوع استخرها بزرگتر ابست و منابع اکسیژن و بتغذیه بیشتری هم مصرف میکنند. تعویض آب استخر ماهیهای بالغ باید هر دو هفته یک بار انجام شود. وقتی ماهیها به وزن استاندارد (600 تا 900 گرم) رسیدند، آماده بارگیری و خروج از استخر میشوند.
5. تغذیه و نظارت بر روند پرورش ماهیها
یکی از مهمترین مراحل پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی، نظارت روی روند رشد ماهیها و مدیریت چالشهای جدی مانند آب، غذا و دمای محیط است. در کلیه مراحل پرورش باید میزان تغذیه، کیفیت آب، املاح آب، وضعیت بدنی ماهیها بررسی شود. هرگونه تغییر در دما، شور ی، اکسیژن و Ph آب میتواند مشکلات جدی را برای ماهیها ایجاد کند.
علاوه بر این موارد، ضریب تبدیل غذایی ماهانه و میانگین مصرف غذای ماهانه در مرحله نرسری و همچنین میانگین ضریب تبدیل غذا طی دوره پرواربندی، میزان کل مصرف غذا، میزان کل برداشت ماهی و درصد بازماندگی در پایان فاز پرواربندی هم باید کنترل شوند.

آیا پرورش بچه ماهی سی بس در استخرهای خاکی بازدهی سرمایهگذاری قابل قبولی دارد؟
امیدواریم تا این بخش از مطلب به طور کامل با فرآیند پرورش ماهی سی باس در استخر خاکی آشنا شده باشید. یکی از ابهاماتی که برای علاقه مندان به این حوزه مطرح میشود، بازدهی سرمایهگذاری یا در واقع ارزش تزریق سرمایه در صنعت پرورش و کشت باکیفیتی مانند راموز و فروش به صورت واسطه؟
در پاسخ به این سؤال باید بگوییم که:
اگر زیرساختهای لازم برای احداث استخرهای خاکی، نیروهای متخصص برای نگهداری و نظارت دقیق بر استخرها و دسترسی به سیستم حمل و نقل ماهی سی بس را دارید، طبیعیتا پرورش بچه ماهی سی بس برای شما بازدهی سرمایهگذاری بیشتری خواهد داشت. البته که باید بتوانید چالشهایی مانند مشکلات آب، مشکلات تغذیه، مسائل بهداشتی، تغییرات محیطی و از همه مهمتر، فروش بازاریابی را هم مدیریت کنید.
ولی اگر به دنبال دردسرهای پرورش ماهی نیستید، پیشنهاد میکنیم بچه ماهی و ماهی بالغ سی بس را با قیمت مناسب از مزارع درجه یک راموز تأمین کنید و تمرکزتان را روی بخش فروش و بازاریابی بگذارید. سیستم حمل ماهی ما امکان فروش و صادرات ماهی باراموندی را به اقصی نقاط دنیا فراهم کرده است. ما از تمام ظرفیتهای خود استفاده کردهایم تا مسیر برای کسب و کار شما هموار شود. برای شروع، فقط کافیست همین حالا با کارشناسان ما تماس بگیرید.
سوالات متداول
بین نیم تا یک هکتار فضا کافی است و نباید کمتر از نیم هکتار باشد.
این موضوع کامل به میزان بودجه سرمایهگذاری شما و عواملی مانند نزدیک به شهرهای بزرگ برای فروش، برخورداری از امکانات حمل و نقل و انتقال ماهی به خریداران و نوع پرورش ماهی (بچه ماهی یا ماهی بالغ) بستگی دارد. به عنوان مثال، اگر امکانات شما برای انتقال بچه ماهی یا ماهی ضعیف باشد، خرید از مزارع شاید گزینه بهتری باشد.
با توجه اینکه ماهی سی باس گونه مناطق گرمسیری است، باید در شهرهایی کشت شود که از نظر دمای هوا متناسب با فیزیولوژی بدن ماهی باشد.
ماهی سی بس را نمیتوان در استخرهای کشاورزی پرورش داد. از سوی دیگر، هزینه احداث و نگهداری استخرهای خاکی در مقایسه با استخرهای پلاستیکی و بتنی مناسبتر است. در نتیجه استخرهای خاکی گزینه بهتری هستند.
